Gepensioneerden mogen deel pensioen meteen opnemen, maar pas op voor deze risico's!

In dit artikel:

Wie met pensioen gaat kan er vaak voor kiezen een deel van het opgebouwde pensioen in één keer op te nemen — het bekende “bedrag ineens”. Die eenmalige uitkering kan aantrekkelijk zijn (bijvoorbeeld om een hypotheek af te lossen, een grote aankoop te doen of financiële reserves aan te leggen), maar brengt ook belangrijke nadelen en valkuilen met zich mee.

Wat en wanneer
- De mogelijkheid om een bedrag ineens op te nemen hangt af van je pensioenregeling en geldt meestal bij de ingangsdatum van je pensioen. Niet alle fondsen bieden dezelfde regels; sommige laten slechts een beperkt percentage toe (veel regelingen kennen een maximering rond 10% van de waarde).

Belasting en inkomen
- Een eenmalige opname wordt als inkomen behandeld en kan leiden tot een stevige belastingaanslag in het jaar van opname. Daardoor betaal je vaak meer inkomstenbelasting dan bij gespreide uitkeringen.
- Omdat inkomen in dat jaar hoger is, kun je belastingkortingen en heffingskortingen beïnvloeden.

Effect op toeslagen en uitkeringen
- Het opnemen van spaargeld uit je pensioen kan je vermogen laten stijgen en daardoor tijdelijk of definitief leiden tot verlies of vermindering van toeslagen zoals zorgtoeslag, huurtoeslag en kinderopvangtoeslag. Ook kan het gevolgen hebben voor inkomensafhankelijke regelingen en eventuele aanvullende uitkeringen.

Wanneer wél verstandig
- Het kan rationeel zijn als je dure schulden met hoge rente kunt aflossen, als je een duidelijke éénmalige besteding hebt waarvoor alternatieven duurder zijn, of als je verwacht dat kleinere pensioenuitkeringen je financieel niet zullen volstaan. Daarnaast kan het aantrekkelijk zijn als je erfgenamen bijzondere waarde toekennen aan een directe uitkering.

Praktische tips
- Controleer de regels en maximale percentages bij je pensioenfonds; vraag naar concrete berekeningen.
- Laat de fiscale gevolgen doorrekenen en kijk naar effecten op toeslagen.
- Overweeg alternatieven (geleidelijke extra opname, lenen tegen lage rente, aanvullende lijfrente).
- Raadpleeg een financieel adviseur als de bedragen substantieel zijn of als je toeslagen en vaste lasten afhankelijk zijn van je inkomen.

Kort gezegd: een bedrag ineens kan handig zijn, maar is vaak ingrijpend en onherroepelijk. Goed uitrekenen en advies inwinnen voorkomt dure verrassingen.